ဂိုးသမားလက်ထဲက ဘောလုံးကို ကြည့်ရာမှာ သိထားသင့်တဲ့ အကန့်အသတ်များ
ကိုယ့်အသင်းဖော်ပေးဘောကို လက်နဲ့ဖမ်းခွင့်၊ ဘောလုံးပြန်ကောက်ခွင့်နဲ့ ရှစ်စက္ကန့်စည်းမျဉ်းကို ရှင်းလင်းစွာ လေ့လာပါ။
ရင်းမြစ်များ စစ်ဆေးထားသည့်နေ့ 2026-09-22
ဂိုးသမားဟာ ကွင်းထဲမှာ လက်သုံးနိုင်တဲ့ ကစားသမားဖြစ်ပေမဲ့ ဘယ်နေရာ၊ ဘယ်အချိန်မဆို လက်သုံးခွင့်ရှိတာ မဟုတ်ပါဘူး။ သူ့ကို ကာကွယ်ပေးတဲ့ စည်းမျဉ်းရှိသလို ဘောလုံးကို ဆက်ကစားစေဖို့ ကန့်သတ်ထားတဲ့ စည်းမျဉ်းတွေလည်း ရှိပါတယ်။ ပွဲကြည့်တဲ့အခါ ဘောလုံးဖမ်းနိုင်သလားဆိုတာအပြင် ဘောလုံးက ဘယ်ကရောက်လာသလဲကိုပါ ကြည့်ရပါတယ်။
ဘယ်ဘောလုံးကို လက်နဲ့မဖမ်းသင့်သလဲ
ကိုယ့်ပင်နယ်တီဧရိယာအပြင်မှာ ဂိုးသမားရဲ့ လက်သုံးမှုကို အခြားကစားသမားတွေနဲ့ တူညီတဲ့ လက်ထိဘောစည်းမျဉ်းအရ ဆုံးဖြတ်ပါတယ်။ ဧရိယာအတွင်းမှာလည်း အသင်းဖော်က ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ ခြေထောက်နဲ့ သူ့ဆီပေးတဲ့ဘောနဲ့ အသင်းဖော်ရဲ့ ဘေးထွက်ဘောကို တိုက်ရိုက်လက်ခံတဲ့ဘောကို လက်နဲ့ထိခွင့် မရှိပါဘူး။ ရှင်းရှင်းလင်းလင်းကန်ထုတ်ဖို့ ကြိုးစားပြီးနောက် လက်ထိမှုအတွက်တော့ သက်ဆိုင်ရာခြွင်းချက် ရှိပါတယ်။
ဘောလုံးကို လက်ထဲက လွှတ်ပြီးနောက် တခြားကစားသမား မထိသေးခင် လက်နဲ့ ပြန်ယူတာလည်း ကန့်သတ်ထားပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဂိုးသမားက ဘောလုံးချပြီး ပြိုင်ဘက်ဝင်လာမှ လက်နဲ့ပြန်ကောက်ချင်တဲ့ အခြေအနေကို သာမန်ဖမ်းဘောတစ်ခုလို မမြင်သင့်ပါဘူး။ ဒီနေရာမှာ အရေးကြီးတာက လက်ကနေ လွှတ်ပြီးဖြစ်သလား၊ ဘယ်သူထိပြီးပြီလဲဆိုတဲ့ ဖြစ်ရပ်အစဉ်ပါ။
ရှစ်စက္ကန့်က ဘာကိုရေတွက်တာလဲ
လက်ရှိ IFAB စည်းမျဉ်းအရ ကိုယ့်ပင်နယ်တီဧရိယာထဲမှာ လက် ဒါမှမဟုတ် လက်မောင်းနဲ့ ဘောလုံးကို ရှစ်စက္ကန့်ထက်ပိုထိန်းထားရင် ပြိုင်ဘက်အတွက် ထောင့်ကန်ဘော ပေးပါတယ်။ ဒိုင်က နောက်ဆုံးငါးစက္ကန့်ကို လက်မြှောက်ပြီး မြင်သာအောင် ရေတွက်ပြပါတယ်။ အဟောင်းစည်းမျဉ်းလို ခြောက်စက္ကန့်နဲ့ သွယ်ဝိုက်ဖရီးကစ်ဆိုပြီး လက်ရှိပွဲကို ရှင်းပြတာ မမှန်တော့ပါဘူး။
ဘောလုံးကို ထိန်းချုပ်ထားတဲ့ ဂိုးသမားနဲ့ ပုတ်ထုတ်ဖို့ကြိုးစားနေရုံသာရှိတဲ့ ဂိုးသမားကို ခွဲကြည့်ဖို့ လိုပါတယ်။ ပရိသတ်က ကာကွယ်ချက်စချိန်ကနေ နာရီစတွက်မိနိုင်ပေမဲ့ ဒိုင်က ဘောလုံးထိန်းချုပ်မှု စတင်ချိန်ကို ဆုံးဖြတ်ရပါတယ်။ ဘောလုံးထိတဲ့ပုံတစ်ပုံတည်းကိုယူပြီး ဘယ်နှစက္ကန့်ကျော်တယ်လို့ အတိအကျပြောဖို့ အချက်အလက်မလုံလောက်နိုင်ပါဘူး။
ဂိုးသမားဆီ ပြန်ပေးတဲ့ဘောကို လေ့လာချင်ရင် ပေးသူရဲ့ ခြေထိချက်၊ ဘောလုံးသွားတဲ့လမ်းနဲ့ ဂိုးသမားရဲ့ နောက်ထိချက်ကို အစဉ်လိုက်ကြည့်ပါ။ မတော်တဆထိပြီးရောက်လာတာလား၊ ရည်ရွယ်ပေးတာလားဆိုတာ မရှင်းတဲ့ကွက်မှာ သေချာမသိသေးဘူးလို့ ဆိုနိုင်ပါတယ်။ သက်ဆိုင်ရာအသင်းကို အားပေးမှုက အထောက်အထားနေရာကို အစားမထိုးသင့်ပါဘူး။
ဂိုးသမားဘောလုံးကို လျင်မြန်စွာ ဖြန့်ဝေနိုင်မလားဆိုတာဟာ သူတစ်ယောက်တည်းအပေါ် မူတည်တာ မဟုတ်ပါဘူး။ အသင်းဖော်တွေ ဘယ်လိုလမ်းဖွင့်ပေးထားသလဲ၊ ပြိုင်ဘက်က ဘယ်နေရာပိတ်ထားသလဲဆိုတာကိုလည်း ကြည့်နိုင်ပါတယ်။ ဒီအချက်တွေက နည်းဗျူဟာလေ့လာမှုအတွက် အသုံးဝင်ပေမဲ့ အချိန်ကန့်သတ်ချက်ကို မလိုက်နာဖို့ အကြောင်းပြချက်အဖြစ်တော့ မယူဆသင့်ပါဘူး။
လက်သုံးခွင့်ကို လေ့လာရာမှာ ဧရိယာ၊ ဘောလုံးရောက်လာပုံနဲ့ လက်ထဲမှာ ထိန်းထားချိန်ဆိုတဲ့ အပိုင်းသုံးခုခွဲထားပါ။ လက်သုံးမှုအမျိုးအစား မတူရင် ပြန်စပုံနဲ့ စည်းကမ်းအရေးယူမှုလည်း မတူနိုင်ပါတယ်။ ဒီလမ်းညွှန်ဟာ အသေးစိတ်ပြစ်ဒဏ်စာရင်းအားလုံးမဟုတ်ဘဲ ဖြစ်ရပ်တစ်ခုကို မှန်ကန်တဲ့မေးခွန်းတွေနဲ့ စတင်ဖတ်နိုင်ဖို့ ရည်ရွယ်ထားတာ ဖြစ်ပါတယ်။
ဂိုးသမားရဲ့ လက်ထဲဘောလုံးထိန်းချိန်နဲ့ ဂိုးကန်ဘောပြန်စဖို့ အချိန်ယူနေမှုကို တစ်မျိုးတည်း မတွက်ပါနဲ့။ ပထမက ကစားနေတဲ့ဘောလုံးကို လက်နဲ့ထိန်းထားခြင်းဖြစ်ပြီး ဒုတိယက ပွဲရပ်နေချိန် ပြန်စမယ့်ဖြစ်ရပ်ပါ။ နှစ်ခုစလုံး အချိန်နဲ့ပတ်သက်ပေမဲ့ စတင်တွက်တဲ့အခြေအနေနဲ့ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းက မတူပါဘူး။ ရုပ်သံမှတ်ချက်ပေးမယ်ဆိုရင် ဂိုးသမားအချိန်ဆွဲနေတယ်လို့ အထွေထွေပြောမယ့်အစား ဘယ်လိုဖြစ်ရပ်ကို ကြည့်နေသလဲဆိုတာ အရင်ခွဲပြောနိုင်ပါတယ်။
ရင်းမြစ်: The IFAB — Law 12: Fouls and Misconduct (2026/27) ↗
နောက်ထပ်စာစောင်များဖတ်ရန်